Fukuoka 2B                    Koyagi                             Japan

 

                                                                                                                                                                         17-9-2016

 

Andere benamingen

Nagasaki POW camp (sinds  25-10-1942)

Fukuoka POW camp Nagasaki (sinds 1-1-1943)

Fukuoka 2B (sinds 1-3-1943)

Koyagi Shima, Kawanami

 

Ligging

NB 32 41, OL 129 48. Dit kamp lag op het eilandje Koyagi Jima in de baai van Nagasaki, ongeveer 10 km ten zuiden van Nagasaki.

 

Kampcommandant

luitenant Shirabe, Kitano, kapitein Nosaki/Nosake

 

Tolk

luitenant J.J.Budding

 

Kampleiding

majoor Horrigan (Amerikaan); luitenant Visser (Nederlandse groep)

 

Transporten

datum

binnengekomen

uit

vertrokken

naar

aantal

per

transport

aantal

in

kamp

type

personen

24-10-1942

Makassar (1)

 

800

800

kr (2)

07-12-1942

Singapore (3)

 

300

1100

kr (4)

09-09-1944

Singapore (5)

 

198

1300

kr (6)

 

 

 

 

 

 

23-04-1945

 

Fuk 23B, Hirayama

200

 

kr

10-05-1945

 

Fuk 26B, Keisen

300

 

kr

20-06-1945

 

Fuk 6B, Mizumaki

300

 

kr

21-06-1945

 

Fuk 21B, Nakama

300

 

kr

12-09-1945

 

Evacuatie

324 (7)

0

kr

kr=krijgsgevangenen; Fuk=Fukuoka

(1) met Asama Maru 1, vertrek uit Makassar 14-10-1942, aankomst Nagasaki 23-10-1942

(2) 500 Nederlanders (overlevenden slag Javazee, andere zeelieden) en 300 Engelsen (overlevenden Exeter)

(3) met Kamakura Maru 1, vertrek Singapore 28-11-1942, aankomst Nagasaki 7-12-1942

(4) ongeveer 750 Nederlanders, 300 Engelsen, 300 Australiërs, rest Amerikanen

(5) met Rashin Maru, vertrek Singapore 4-7-1944, aankomst Moji 8-9-1944

(6) Australiërs

(7) Engelsen en Nederlanders (zie naamlijsten hieronder)

 

Werkzaamheden

werken in scheepsbouw, scheepsreparatie, aanleg dok in rotsformatie (Kawanami  Ship Building Co).

veel ernstig gewonden door slechte veiligheidsmaatregelen

 

Omstandigheden

voeding                 eerst redelijk o.a. rijst, later alleen sojabonen en zeewier

wonen                   U-vormig: links en rechts 18 kamers, in het midden badcellen en keuken; per kamer 52 man.

gezondheid           na aankomst vele sterfgevallen door longontsteking en dysenterie

medische zorg     dokteren Nieuwenhuis, Huisman en Waisfisz

moreel                  slecht, o.a. door de vele mishandelingen

hulpgoederen       RK-pakketten (december 1944 - juni 1945): slechts weinig bereikt de krijgsgevangenen

nieuwsberichten  gedurende 2 jaar: Engelse krant wordt vertaald doorgegeven

sterfgevallen        totaal 70 (35 in de eerste winter)

kleding                  weinig of geen verstrekking van werkkleding (in tropenkleding naar het werk)

 

Gebeurtenissen

24-01-1944         grote nieuwe dok gescheurd en door vloedgolf verwoest

09-08-1945         atoombom op Nagasaki: epicentrum op 9 km van kamp (4 doden onder de krijgsgevangenen)

 

Literatuur

Beekhuis, H. – Japanse krijgsgevangenkampen in Oost-Azië, Deel 10.1, Zuid-Japan, 2003, pg 20

Brugmans, L.J. - Nederlands-Indië onder Japanse bezetting, 1961, pg 638

Das, G. - Proces-verbaal, NIOD, IC 061851 (mishandeling)

Doggenaar, J. van - Oorlogsherinneringen, NIOD, IC 081038 (november 1942 - juli 1945)

Douwes, J.J. - Eindeloze nacht, 1995, pg 71 e.v.

Eck, P.T. van - Dagboek, NIOD, IC, dagboek 29

Frank, C.W. - Proces-verbaal, NIOD, IC 061859 (gedrag Japanse commandanten)

Franken, John in Sherie Tromp - Four years till tomorrow, 19199, pg 13-26

Franken, John - Fukuoka II, www.kumpulana.ca 

Fricke, E.A. in J.M. van Wijk - Dwangarbeid, 1999, pg 311-323

Gibbs report (via Roger Mansell)

Goor, H.A. van - Japanse registratiekaart (Fukuoka II, F-6B)

Halderen, van, NIOD, IC 053580

Jansen, D.J. - Leeuwarder Courant 09.08.60 en 10.08.60, NIOD, IC 080780 (nov. 1942 – sept. 1945)

Jorisch, Hans - Rood voor, 1990, pg 50-93

Kersten, Jozef Bernhard - Brief, NIOD, IC 000631 (nieuwsberichten)

Legemaate, H.J. - Hr Ms Kruiser “de Ruijter”, 1999, pg 153

Kloe, A. de - Verslag, NIOD IC 001115 (hulpgoederen)

Maka, J.W. - The bombing of Nagasaki (09.08.45), NIOD, IC 001968-001970

Mansell, Roger - website

NEFIS-document, november 1945, BuZa, NEFIS 3015, 3016

Oldhoff, L. - 1260 verloren dagen, 2005, pg 36-73 (Makassar, Fukuoka 2B, Fukuoka 6B)

Peereboom, Jan - Verhaal, NIOD, IC 081998 (groep uit Makassar)

Postma, Jouwert - Dagboek (familiearchief)

Stellingwerff, J. - Fat man in Nagasaki, 1980, pg 21, 116, 130

Waterford, Van - Prisoners of the Japanese in World War II, 1994, pg 202

 

Foto’s/Tekeningen

Clark, Hugh V. - Prisons of war, pg 144-148 (kerstmis 1944)

Legemaate, H.J. - Hr Ms Kruiser “de Ruijter”, 1999, pg 152 (luchtfoto)

Oldhoff, L. - 1260 verloren dagen, 2005, pg 35 (luchtfoto van de werf)

 

Naamlijsten

Mansell, Roger – Dutch Rescue Roster, www.mansell.com

Stellingwerff, J. - Fat man in Nagasaki, 1980, pg 150 (naamlijst overledenen)

 

Naamlijst Nederlanders in Fukuoka 2B

 

Japanse registratiekaarten

Fukuoka 2B

 

Naamlijsten sept 1945 (rosters)

NARA, RG 407, Box 102, Folder 5, pg 1-31

(typed, well readable)

 

pg 3

statistics

 

pg 4

American POWs

5

pg 5-12

British

148

pg 13

British Malayan POWs

11

pg 14

other nationalities

 

pg 15-31

Dutch POWs (324 names)

324

 

NARA, RG 407, Box 104, Folder 1, pg 16-30

(hand written, badly readable)

 

pg 17-21

British POWs

148

pg 22

British Malayan POWs

1

pg 23

South African POWs

4

pg 24-30

Dutch POWs

324

 

 

Index          Fukuoka               Kampen in Japan